Κόλεντα όπως λέγονταν..αλλιώς κάλαντα σήμερα λέμε τα ευχετικά και εγκωμιαστικά άσματα, που τραγουδιούνται τις παραμονές των μεγάλων χριστιανικών εορτών και ανήκουν λαογραφικά στα λεγόμενα ευετηριακά έθιμα.
Τα κάλαντα του Δωδεκαημέρου διατηρούνται ακόμα ενώ κάλαντα άλλων εορτών του έτους έχουν σχεδόν λησμονηθεί. Μια καλή συνήθεια ήταν παλαιότερα το έθιμο να βγαίνουν οι καλαντιστές το βράδυ.
Ορισμένοι κρατούσαν φαναράκια με χάρτινο περίβλημα και είχαν μικρά ραβδιά για να χτυπούν τις πόρτες των σπιτιών. Τα όργανα συνοδείας ήταν διάφορα ανάλογα την παράδοση της περιοχής.
Στην Καστοριά υπάρχουν πολλά κάλαντα για τον οικοδεσπότη, την οικοδέσποινα, το μικρό παιδί, τον μορφωμένο, τον ξενιτεμένο, τον Μητροπολίτη, την ανύπαντρη κόρη.
